Odszedł patriarcha Filaret – ikona ukraińskiego prawosławia odeszła na zawsze.

Droga życiowa hierarchy cerkiewnego

Jak informuje TSN.ua: Patriarcha Filaret, postać kluczowa dla dziejów prawosławia na Ukrainie, zmarł 20 marca 2026 roku. Urodził się 23 stycznia 1929 roku w miejscowości Błahodatne w obwodzie donieckim. Na chrzcie świętym otrzymał imię Michał Antonowicz Denysenko. Po ukończeniu seminarium w Odessie i Moskiewskiej Akademii Duchownej w 1952 roku złożył śluby zakonne, przyjmując imię Filaret. Jego kościelna kariera nabrała tempa, gdy w latach 1958–1962 pełnił funkcję rektora Kijowskiego Seminarium Duchownego. W 1966 roku został arcybiskupem i egzarchą Ukrainy, a od 1968 roku sprawował urząd metropolity kijowskiego i halickiego.

Rola w budowaniu niezależnej Cerkwi

Filaret odegrał fundamentalną rolę w tworzeniu suwerennej ukraińskiej Cerkwi. W 1990 roku tymczasowo sprawował obowiązki locum tenens patriarchalnego tronu Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej, a jeszcze w tym samym roku zainicjował powstanie Ukraińskiej Cerkwi Prawosławnej Patriarchatu Moskiewskiego. Jednak w 1992 roku założył Ukraińską Cerkiew Prawosławną Patriarchatu Kijowskiego – krok milowy na drodze do autokefalii. W 1997 roku Rosyjska Cerkiew Prawosławna nałożyła na niego anatemę.

Przełomowym momentem był Sobór Zjednoczeniowy z 15 grudnia 2018 roku. Filaret otrzymał wówczas tytuł Patriarchy Honorowego Prawosławnej Cerkwi Ukrainy. W 2019 roku został uhonorowany tytułem Bohatera Ukrainy za zasługi w procesie uniezależniania rodzimej Cerkwi.

Ostatnie dni hierarchy naznaczone były trudnościami. 9 marca 2026 roku trafił do szpitala, a zmarł w klinice „Feofanija”. Pogrzeb zaplanowano na 22 marca 2026 roku – będzie to pożegnanie duchownego, który na trwale zapisał się w historii ukraińskiego prawosławia.

Śmierć patriarchy Filareta zamyka pewien rozdział w dziejach ukraińskiego prawosławia – to on stał w centrum wydarzeń, które doprowadziły do powstania niezależnej Cerkwi. Jego wkład w kształtowanie i umacnianie tożsamości prawosławnej na Ukrainie pozostawi trwały ślad w społeczeństwie. Uroczystości pogrzebowe będą nie tylko hołdem dla wybitnego hierarchy, ale też okazją do refleksji nad jego dziedzictwem i dalszym rozwojem prawosławia w kraju. — Źródło nieznane