Ombudsman alarmuje: skarg na wojskowe komendy uzupełnień jest 333 razy więcej.

Raport Rzecznika Praw Obywatelskich o działaniach Terytorialnych Centrów Kompletowania

Jak informuje TSN.ua: Od czasu rozpoczęcia pełnoskalowej rosyjskiej inwazji na Ukrainę liczba skarg obywateli na naruszenia praw przez Terytorialne Centra Kompletowania i Wsparcia Społecznego (TCK) wzrosła 333-krotnie. Rzecznik Praw Obywatelskich Dmytro Lubinets wskazał, że problemy związane z działaniem TCK obejmują brak kamer na mundurach pracowników komisji wojskowych oraz nieprawidłowości podczas wojskowo-lekarskich komisji kwalifikacyjnych (WLK).

Zgodnie z danymi Biura Rzecznika, w 2022 roku odnotowano 18 skarg, w 2023 roku ich liczba wzrosła do 514, w 2024 – do 3312, a w 2025 – aż do 6127. W 2025 roku wszczęto również 34 postępowania karne przeciwko przedstawicielom TCK. Ponad 1700 spośród skierowanych do ombudsmana wniosków dotyczyło naruszeń praw podczas przechodzenia badań przez WLK.

Skala i lokalizacja nieprawidłowości

Najtrudniejsza sytuacja miała miejsce w obwodzie tarnopolskim, gdzie działania mobilizacyjne prowadzone były przez osoby niebędące pracownikami TCK. Biuro Rzecznika odnotowało ponad 5000 przypadków naruszeń na podstawie materiałów opublikowanych w mediach i sieciach społecznościowych. Dmytro Lubinets podkreślił, że obecnie nie wszystkie grupy powołaniowe są wyposażone w kamery osobiste, co utrudnia dokumentowanie konfliktów między TCK a obywatelami. Jest to szczególnie istotne w kontekście zapewnienia przejrzystości procedur.

'Mogę stwierdzić, że w chwili obecnej kamery na mundurach zdecydowanie nie są zjawiskiem powszechnym,' – zaznaczył rzecznik Dmytro Lubinets.

Dodał również, że dodatkowo odnotowuje się co najmniej kolejne 5–5,5 tysiąca zgłoszeń opartych na publikacjach w mediach i portalach społecznościowych. Lubinets wskazał na przypadki, w których obywatele Ukrainy z poważnymi, udokumentowanymi problemami zdrowotnymi trafiali do jednostek szturmowych.

Rzecznik podkreślił, że wojna nie znosi praw człowieka, a właśnie poszanowanie prawa odróżnia Ukrainę od agresora. Ta sytuacja budzi zaniepokojenie i wymaga pilnej reakcji ze strony państwa, aby zapewnić ochronę praw obywateli oraz prawidłowe funkcjonowanie centrów kompletowania.

Gwałtowny wzrost liczby skarg na naruszenia praw w kontekście mobilizacji wojskowej wskazuje na poważne problemy w funkcjonowaniu TCK, które mogą negatywnie wpłynąć na zaufanie społeczeństwa do instytucji państwowych. Brak kamer oraz nieprawidłowości podczas komisji lekarskich sygnalizują pilną potrzebę reformy systemu, aby zagwarantować transparentność i ochronę praw obywateli w warunkach wojny. Kwestie te wymagają natychmiastowych działań naprawczych ze strony władz.