Szkło betonowe: od PRL-u do współczesnego designu. Dlaczego wróciło do łask?.

Blaski i cienie popularności

Jak informuje Novyny.live: Wynalezione pod koniec XIX wieku przez inżyniera Jamesa Pennycucka, szklane bloki (tzw. szkło betonowe) przeżywały prawdziwy rozkwit w architekturze PRL lat 60. i 70. Stały się wtedy charakterystycznym elementem krajobrazu miejskiego, masowo stosowanym w obiektach o różnym przeznaczeniu, takich jak:

• szkoły
• szpitale
• pływalnie
• zakłady przemysłowe
• wielorodzinne bloki mieszkalne

Produkowano je w różnych odcieniach – butelkowym, błękitnym, żółtym – co dawało projektantom pole do eksperymentów w aranżacji elewacji i wnętrz. W Polsce, podobnie jak w całym bloku wschodnim, materiał ten stał się symbolem pewnej epoki w budownictwie.

Dlaczego odeszły w zapomnienie i po co wracają?

Kluczową zaletą, która zadecydowała o ich popularności w czasach PRL, była zdolność do rozpraszania światła przy jednoczesnym zapewnieniu poczucia prywatności. Pozwalało to doświetlać pomieszczenia bez konieczności stosowania dużych, przejrzystych okien. Dodatkowo, technologia produkcji była stosunkowo tania, co ułatwiało masowe zastosowanie.

Mimo tych atutów, szkło betonowe miało poważne wady. W kolejnych dekadach na popularności zyskały nowocześniejsze i znacznie cieplejsze okna zespolone (szyby zespolone), które oferowały lepszą izolację termiczną. W latach 70. fala monotonnej, wielkopłytowej zabudowy sprawiła, że szklane bloki, kojarzone z wcześniejszym okresem, zaczęły stopniowo znikać z nowych realizacji, wypierane przez inne materiały.

Obecnie obserwujemy jednak ich wyraźny renesans w projektowaniu wnętrz i architekturze. Współcześni architekci i designerzy na nowo odkrywają ten materiał, wykorzystując go do tworzenia unikalnych, pełnych światła przestrzeni, które łączą walory estetyczne z funkcjonalnością.

„Szklane bloki, niegdyś ikona peerelowskiej architektury, znów stają się aktualne we współczesnym budownictwie.”

Powrót szkła betonowego do projektowania pokazuje, że architektura cyklicznie czerpie z przeszłości, integrując dawne materiały z nowymi koncepcjami. To nie tylko hołd dla historii, ale także poszukiwanie równowagi między formą a użytkowością w duchu współczesnych trendów. Dzięki temu tradycyjny materiał może stać się elementem nowej jakości, gdzie łączy się go z innowacyjnymi technologiami dla tworzenia efektownych i komfortowych przestrzeni.