Najstarsza sztuka świata ukrywa matematykę: co odkryli archeolodzy.
Jak informuje ТСН: Archeolodzy odkryli, że najstarsza znana botaniczna sztuka świata, związana z ornamentyką kultury halafskiej Północnej Mezopotamii, która powstała około 6000 roku p.n.e., zawiera wczesne oznaki myślenia matematycznego. Nowe badania wykazały, że w prostych z pozoru roślinnych motywach ukryte jest znacznie więcej niż tylko ozdoba.
Na ceramicznych wyrobach z tego okresu przedstawione są kwiaty i inne rośliny, których płatki tworzą wyraźne geometrie. Archeolodzy Josepha Garfinkela i Sara Krulwich z Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie ustalili, że te wzory obejmują powtarzające się liczby: 4, 8, 16, 32, a nawet 64. Taka struktura świadczy o pierwotnym zrozumieniu symetrii i zasad podziału, jeszcze przed pojawieniem się symboli liczbowych, które pojawiły się dopiero kilka tysięcy lat później.
Naukowcy przeanalizowali ceramikę z 29 stanowisk archeologicznych i doszli do wniosku, że roślinne przedstawienia nie miały praktycznego znaczenia: nie były uprawnymi roślinami ani gatunkami spożywczymi. Badacze uważają, że te motywy odzwierciedlają estetyczne postrzeganie przyrody oraz intuicyjne rozumienie matematycznych wzorców. Zdolność równomiernego rozkładu przestrzeni i przestrzegania symetrii mogła rozwijać się w codziennych praktykach, takich jak wspólne zbieranie plonów lub użytkowanie ziemi.
„Zdolność równomiernego rozkładu przestrzeni, która odbija się w tych motywach kwiatowych, miała prawdopodobnie praktyczne korzenie w codziennym życiu, takim jak wspólne zbieranie plonów lub podział wspólnych pól,” zauważył Garfinkel.
Ponadto archeolodzy odkryli wzory w rozmieszczeniu wisapów — tajemniczych monolitycznych struktur w Armenii. Wskazuje to na złożony system wierzeń dawnych ludzi.
To badanie podkreśla, jak nawet najstarsze formy sztuki mogą być związane z bardziej złożonymi aspektami ludzkiego myślenia. Odkryte zasady matematyczne w ornamentyce kultury halafskiej podkreślają, że nasza cywilizacja miała głębokie korzenie w zrozumieniu natury i geometrii, co może przewyższać nasze wyobrażenia o wczesnych kulturach.
Czytaj także
- Ekologiczne zagrożenie nad Boundary Waters: USA cofają zakaz wydobycia miedzi w pobliżu rezerwatu
- Od września 2026 roku nauczyciele w Ukrainie dostaną podwyżki – grupa uprawniona do 20% dodatku
- Młodzi ochotnicy do wojska: jak działa ukraiński program kontraktowy dla osób poniżej 25. roku życia
- Od 1 lipca we Lwowie wchodzą surowe restrykcje dla hulajnóg elektrycznych – co się zmieni
- Sąd Najwyższy Ukrainy: zmiana stanowiska i pensji zgodna z prawem to nie mobbing
- Ponad 3 miliony złotych od Ukraińców na pojazdy dla żołnierzy – komu trafi wsparcie?

