Tożsamość ukraińskich Żydów: rozmowa z Józefem Ziselsem o dziedzictwie, Zagładzie i oporze wobec ZSRR.

Ukraińscy Żydzi i ich tożsamość – perspektywa historyczna i edukacyjna

Jak informuje Espreso.tv: W wywiadzie dotyczącym tożsamości Żydów w Ukrainie Józef Zisels, ukraiński Żyd i były więzień polityczny (dwukrotnie osadzany za walkę z systemem sowieckim), omawia stosunek do reżimu ZSRR, pamięć o Holokauście oraz rolę edukacji w kształtowaniu wspólnotowej świadomości. Podkreśla, że ukraińscy Żydzi mierzą się z wyjątkowo złożoną tożsamością – balansując między dziedzictwem żydowskim a ukraińskim kontekstem kulturowym.

Podczas II wojny światowej na ziemiach dzisiejszej Ukrainy zginęło około 1,5 miliona Żydów. Zisels określa reżim sowiecki jako

„jedną z form imperialnej, autorytarnej i kolektywnej tożsamości”.

W 1940 roku Niemcy zaproponowały ZSRR przyjęcie 1,5 miliona Żydów na terytoria radzieckie, co stanowiło wstęp do późniejszych tragedii. Ostateczna decyzja o eksterminacji Żydów zapadła podczas konferencji w Wannsee w styczniu 1942 roku – to jeden z najmroczniejszych rozdziałów w historii Ukrainy i świata.

Zisels uważa, że ukraińscy Żydzi stopniowo dojrzewają w kwestii samoidentyfikacji. Zwraca uwagę, że poziom antysemityzmu w Ukrainie należy do najniższych w Europie, co otwiera drzwi do konstruktywnego dialogu między grupami narodowościowymi i etnicznymi.

Edukacja a tożsamość zbiorowa

Rozmówca podkreśla, że edukacja jest kluczowa w budowaniu tożsamości opartej na fundamentach cywilizacji europejskiej, czyli:

• moralności judeochrześcijańskiej
• estetyce starogreckiej
• prawie rzymskim

Według Ziselsa te elementy sprzyjają rozwojowi świadomości i wzajemnemu zrozumieniu między różnymi kulturami.

Rozmowa z Józefem Ziselsem odsłania istotne aspekty tożsamości ukraińskich Żydów – ich przeszłość i współczesność – akcentując wagę edukacji oraz dialogu kulturowego w życiu społecznym.

Wywiad podkreśla potrzebę pielęgnowania pamięci o wydarzeniach historycznych, które ukształtowały tożsamość ukraińskich Żydów, oraz dowodzi, że edukacja odgrywa kluczową rolę w podtrzymywaniu rozwoju kulturowego. W obliczu dzisiejszych wyzwań szczególnie ważny jest konstruktywny dialog między grupami etnicznymi, który sprzyja wspólnemu rozwojowi społeczeństwa i umacnianiu więzi międzykulturowych w Ukrainie.