Czy drony wypierają Javeliny? Przyszłość amerykańskich systemów przeciwpancernych na Ukrainie.

Javelin – ikona obrony

Jak informuje TSN.ua: Amerykańskie pociski przeciwpancerne Javelin to jeden z symboli ukraińskiego oporu przeciw rosyjskiej inwazji w 2022 roku. Ich rola w działaniach wojennych jest nie do przecenienia, zwłaszcza w kontekście odparcia licznych ataków wroga. Pojedynczy system Javelin kosztuje od 178 000 do 249 700 dolarów. Na początku wojny firmy Lockheed Martin i Raytheon produkowały około 2100 zestawów rocznie. Po 2022 roku planowano jednak zwiększenie mocy produkcyjnych do 4000 systemów rocznie, aby sprostać zapotrzebowaniu ukraińskiej armii. Wsparcie w tym zakresie jest kluczowym elementem pomocy militarnej Zachodu.

Zalety i ograniczenia systemu

Eksperci szacują, że Ukraina potrzebuje nawet około 500 pocisków Javelin dziennie, aby skutecznie powstrzymywać rosyjskie natarcia. Ogromną zaletą tej broni jest jej niezawodność, potwierdzona w 95% podczas testów Spiral 2. Wyzwaniem pozostaje jednak konieczność długotrwałego i specjalistycznego szkolenia operatorów, co jest niezbędne dla efektywnego wykorzystania systemu.

Pojawia się też pytanie o konkurencję ze strony taniej broni. Rozwój i masowe użycie dronów, szczególnie kamikadze, podważa w niektórych scenariuszach ekonomiczną zasadność sięgania po drogie Javeliny. Bezzałogowce mogą bowiem realizować podobne zadania za ułamek ceny.

„Rozpowszechnienie dronów FPV (First Person View) zapewnia możliwość ataku z góry, analogiczną do Javelina, przy znacznie niższych kosztach.”

Świadczy to o ewolucji taktyki pola walki i potrzebie dostosowania arsenału do nowych realiów.

Choć Javeliny wciąż odgrywają istotną rolę w ukraińskiej obronie, rosnące znaczenie dronów może wpłynąć na przyszłe wykorzystanie i produkcję tych przeciwpancernych pocisków. Kwestia opłacalności i zasadności dużych wydatków na te systemy staje się coraz bardziej aktualna w kontekście współczesnego konfliktu zbrojnego.

Sytuacja z Javelinami na Ukrainie jest odzwierciedleniem szerszego trendu we współczesnej wojnie, gdzie dynamiczny rozwój technologii wymusza zmiany taktyczne. W warunkach, gdy drony stają się coraz bardziej dostępne i skuteczne, armie mogą być zmuszone do rewizji strategii oraz inwestycji w tradycyjne systemy uzbrojenia. Może to prowadzić do przesunięcia priorytetów w zamówieniach wojskowych oraz do opracowania nowych metod szkolenia personelu.