NASA ujawnia tajemnicę: jak Mars zmienił się z niebieskiej planety w czerwoną pustynię.

Jak informuje ТСН: NASA przedstawiło nowe wyniki badań, które tłumaczą ewolucję Marsa od planety z wodą i gęstą atmosferą do zimnej pustyni. Orbiter MAVEN, który przez wiele lat bada atmosferę Czerwonej planety, zebrał kluczowe dane.

Naukowcy zauważają, że w przeszłości Mars wyglądał zupełnie inaczej. Na jego powierzchni była ciekła woda, atmosfera była znacznie gęstsza, a para wodna aktywnie się rozprzestrzeniała, nadając planecie 'niebieskawy' wygląd. Orbitalne zdjęcia i dane geologiczne, w tym starożytne doliny rzeczne, jeziora oraz ogromny system kanionów, świadczą o tym, że bez długotrwałego działania wody takie formacje byłyby niemożliwe.

Badania i odkrycia

Badania prowadziła planetarna fizyk Shannon Curry. Jej zespół badał, jak wiatr słoneczny oraz promieniowanie stopniowo niszczyły atmosferę Marsa po utracie globalnego pola magnetycznego. Naukowcy uważają, że miało to miejsce ponad 4 miliardy lat temu, po czym górne warstwy atmosfery pozostały bez ochrony przed cząstkami słonecznymi.

Badacze skoncentrowali się na zjawisku atmosferycznej erozji, gdy ciężkie jony wiatru słonecznego wpływają na atomy atmosferyczne, wyrzucając je w kosmos. MAVEN po raz pierwszy zarejestrował ten proces, w tym poprzez pomiar argonu w atmosferze Marsa, co potwierdza hipotezę, wcześniej opartą tylko na analizie izotopów.

Aparat odkrył również aktywny wyciek wodoru, który powstaje podczas rozkładu cząsteczek wody w atmosferze. Intensywność tego procesu zmienia się w zależności od sezonu i gwałtownie wzrasta podczas burz pyłowych. Utrata wodoru obecnie uznawana jest za główny czynnik znikania pozostałości wody na Marsie.

Dane z powierzchni i zmiany geologiczne

Badania z powierzchni potwierdzają te wyniki. Łazik Curiosity w kraterze Gale odkrył osady, które świadczą o istnieniu długotrwałego jeziora w warunkach sprzyjających życiu mikrobów. Tymczasem Perseverance bada starożytną deltę w kraterze Jezero, gdzie niegdyś wpadała rzeka. Te delty są ważne w poszukiwaniu śladów dawnego życia dzięki swojej zdolności do zachowywania cząsteczek organicznych.

Geolodzy interpretują osady w kraterach jako dowód powtarzających się cykli klimatycznych, które pomagają zrozumieć etapy stopniowego wysychania planety.

Łącząc dane o współczesnych tempach utraty atmosfery z aktywniejszym wiatrem słonecznym młodego Słońca, naukowcy doszli do wniosku, że Mars stracił znaczną część swojej pierwotnej atmosfery, co z kolei doprowadziło do spadku ciśnienia atmosferycznego do poziomu, kiedy ciekła woda nie mogła już utrzymywać się na powierzchni.

Obecny stan atmosfery Marsa

Dziś atmosfera Marsa jest niezwykle rozrzedzona, składa się głównie z dwutlenku węgla z domieszkami azotu, argonu i tlenu. To wpływa na czerwonawy odcień nieba oraz podatność powierzchni na radiację kosmiczną. Mars nie ma już globalnego pola magnetycznego, a jedynie niektóre obszary skorupy zachowały magnetyzm jako blaknące echo jego aktywnej przeszłości.

„Wyniki misji MAVEN łączą mało zauważalne procesy w górnych warstwach atmosfery z ogromnymi zmianami klimatycznymi, których ślady widać w marsjańskich dolinach, jeziorach i wyschniętych korytach. Ta powolna, ale nieuchronna utrata atmosfery stała się kluczem do zrozumienia, jak niegdyś wodny Mars przekształcił się w planetę, którą widzimy dzisiaj”, mówi Shannon Curry.

Przypominamy, że niedawno jeden z satelitów sieci Starlink firmy SpaceX doświadczył poważnej awarii na orbicie.

Wyniki uzyskane z misji MAVEN podkreślają znaczenie zrozumienia ewolucji atmosfery Marsa dla oceny potencjalnych możliwości życia na planecie. Badanie Marsa nadal pozostaje priorytetem dla badaczy, ponieważ może dostarczyć nowych informacji zarówno o naszym Układzie Słonecznym, jak i o szansach na odkrycie życia poza Ziemią.