Okrągłe bloki z lat 70. w ZSRR: dlaczego architektoniczna awangarda upadła.

Radziecki eksperyment z okrągłymi budynkami mieszkalnymi

Jak informuje Novyny.live: W latach 70. w Związku Radzieckim zrealizowano awangardowy projekt budowy okrągłych domów, mających świadczyć o technologicznych możliwościach państwa. Ambicje architektów szybko jednak zderzyły się z rzeczywistością – konstrukcje okazały się niewygodne dla lokatorów, co przesądziło o klęsce całego przedsięwzięcia.

Wśród wielu ówczesnych projektów budowlanych, pierwszy taki budynek oddano do użytku w 1972 roku, mieszcząc w nim około 900 mieszkań. Koncepcję opracowali architekt Jewgienij Stamo oraz inżynier Aleksandr Markiełow. Pierwotny plan zakładał wzniesienie pięciu obiektów układających się w olimpijskie kółka, lecz ostatecznie powstały tylko dwa. Był to okres, gdy radziecka architektura szukała nowych, monumentalnych form wyrazu.

Źródła niepowodzenia

Jedną z kluczowych przyczyn fiaska projektu był wysoki koszt budowy. Wzrastał on ze względu na konieczność stosowania nietypowych elementów konstrukcyjnych, co komplikowało proces wznoszenia. Dodatkowo, mieszkańcy borykali się z licznymi problemami eksploatacyjnymi, takimi jak:

• efekt 'stadionu' – dźwięk odbijający się od okrągłych ścian, generujący uciążliwy hałas;
• wilgoć, grzyb oraz półmrok panujący w mieszkaniach z powodu niedostatecznego nasłonecznienia.

Eksperyment z okrągłymi blokami okazał się więc porażką, ponieważ nie spełnił ani oczekiwań technologicznych, ani – przede wszystkim – potrzeb społecznych związanych z wygodą zamieszkania.

Ta nieudana inicjatywa dobrze ilustruje wyzwania, przed jakimi stają architekci i inżynierowie przy realizacji niestandardowych projektów, szczególnie w warunkach ograniczonych środków i konieczności zapewnienia funkcjonalności.

Klęska okrągłych domów dobitnie podkreśla, jak istotne jest uwzględnienie perspektywy przyszłych mieszkańców przy tworzeniu nowych koncepcji architektonicznych. Wnioski z tego eksperymentu pozostają aktualne także dla współczesnych deweloperów i urbanistów.