Nowy film o Stalinie w Rosji. Kolejny krok w przywracaniu kultu dyktatora?.

Produkcja filmowa o radzieckim przywódcy

Jak informuje TSN.ua: W obwodzie leningradzkim rozpoczęły się prace nad rosyjską produkcją filmową poświęconą Józefowi Stalinowi. Jest to element szerszych działań Kremla, mających na celu rewizję wizerunku tego sowieckiego przywódcy. Data rozpoczęcia zdjęć – 25 lutego 2023 roku – jest symboliczna. Tego dnia, 70 lat wcześniej, 25 lutego 1956 roku, Nikita Chruszczow podczas XX Zjazdu KPZR potępił kult jednostki Stalina. Plan zdjęciowy obejmuje Sankt Petersburg, Moskwę oraz wybrzeże Morza Czarnego.

Dziedzictwo Stalina we współczesnej Rosji

Józef Stalin, zmarły w 1953 roku, pozostaje jedną z najbardziej kontrowersyjnych postaci w historii Rosji. Od roku 2000 na terenie kraju odsłonięto około stu pomników i monumentów ku jego czci. Proces ten wyraźnie przybrał na sile po rosyjskiej agresji na Ukrainę w 2014 roku. Jednym z ostatnich przykładów jest odsłonięcie w maju 2022 roku płaskorzeźby z wizerunkiem Stalina na stacji moskiewskiego metra „Taganskaja”.

Znany reżyser Władimir Bortko, komentując wpływ Stalina na Rosję, stwierdził: 'Przez ostatnie 30 lat wiele mówiło się o Józefie Wissarionowiczu. On zbudował nasz kraj, którego dziedzictwem wciąż się żywimy.' - Władimir Bortko

Słowa te podkreślają znaczenie, jakie spuścizna po Stalinie nadal ma dla współczesnej Rosji, pomimo jego jednoznacznie negatywnej oceny w większości źródeł historycznych.

W grudniu 2025 roku Władimir Putin odniósł się do idei odtworzenia Związku Radzieckiego, określając ją jako 'bezmyślną'. Ta deklaracja, zestawiona z nowymi projektami takimi jak film o Stalinie, pokazuje, że wizerunek sowieckiego przywódcy wciąż odgrywa istotną rolę w rosyjskiej debacie politycznej. Kreowanie takiej narracji historycznej służy często legitymizacji bieżących działań władz.

Realizacja filmu o dyktatorze wskazuje na kontynuację trendu rehabilitacji jego postaci w rosyjskim społeczeństwie. Może to być element szerszej strategii Kremla, ukierunkowanej na kształtowanie narodowej tożsamości i uzasadnianie współczesnej polityki. W kontekście trwającej od 2022 roku pełnoskalowej inwazji na Ukrainę, odwołania do stalinowskiego dziedzictwa mogą być wykorzystywane do podsycania nastrojów patriotycznych i usprawiedliwiania ofiar w imię „wielkości” państwa.