Sąd Najwyższy uznał: dobrowolne zgłoszenie się żołnierza do prokuratury przerywa przestępstwo niezastosowania się do rozkazów.

Jak informuje ТСН: Żołnierz, który zgłosił się do specjalistycznej prokuratury w celu powrotu do służby, jest oficjalnie uważany za przerywającego popełnienie przestępstwa. Potwierdził to Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę żołnierza, który wcześniej został skazany przez sąd apelacyjny na pięć lat pozbawienia wolności za samowolne opuszczenie jednostki wojskowej.

Dlaczego to ważne?

Kluczowe w tej sprawie jest to, kiedy przestępstwo uznawano za zakończone. W grudniu 2022 roku w Ukrainie zaostrzone zostały przepisy dotyczące samowolnego opuszczenia jednostki (SZO) i sądom zabroniono stosować warunkowe wyroki w takich przypadkach. Sąd apelacyjny uznał, że ponieważ o SZO stało się ostatecznie wiadomo dopiero w maju 2023 roku, nowa ustawa jest w mocy.

Jednak Sąd Najwyższy zaprzeczył temu podejściu. Powstało zrozumienie, że już w sierpniu 2022 roku, przed zaostrzeniem prawa, żołnierz dobrowolnie zgłosił się do prokuratury. Otwarcie opowiedział o swoim samowolnym opuszczeniu jednostki i poprosił o rozważenie jego dalszej służby. Ministerstwo Obrony na swojej stronie internetowej również zaleca żołnierzom w takich sytuacjach zgłaszanie się do specjalistycznej prokuratury.

Jakie ma to konsekwencje dla sprawy?

Sąd Najwyższy podkreślił, że przestępstwo uznaje się za zakończone w momencie zgłoszenia się do prokuratury (sierpień 2022 roku), a nie po roku. Ponieważ przestępstwo zostało przerwane przed grudniowymi zmianami w prawie, sąd miał prawo nałożyć okres próbny, a nie rzeczywiste pozbawienie wolności. W ten sposób wyrok pięciu lat więzienia został uchylony, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez sąd apelacyjny, który ma uwzględnić fakt dobrowolnego zgłoszenia się żołnierza.

To orzeczenie sądu potwierdza, że jeśli żołnierz z własnej inicjatywy stara się naprawić sytuację za pośrednictwem oficjalnych organów, ma to moc prawną i wpływa na poziom przyszłej kary.

Przypominamy, że żołnierz ZSU Igor Luzenko zaproponował wprowadzenie kwartalnych lub półrocznych premii dla żołnierzy jako środka na zmniejszenie przypadków samowolnego opuszczenia jednostki. Ponadto w Radzie Najwyższej planowane jest omówienie zmian legislacyjnych dotyczących odpowiedzialności za samowolne opuszczenie jednostki wojskowej, w tym wprowadzenie ograniczeń dotyczących dłużników alimentacyjnych.

Ustanowienie takich decyzji w praktyce sądowej może mieć istotny wpływ na morale żołnierzy, ponieważ budowanie zaufania do systemu sprawiedliwości jest ważnym aspektem w czasie wojny. A także, inicjatywy na poziomie Rady Najwyższej mogą pomóc obniżyć negatywne zjawiska związane z samowolnym opuszczeniem jednostki, co pozytywnie wpłynie na ogólny stan jednostek wojskowych.