Ciepłe zimy na Ukrainie: jak zmiany klimatyczne zagrażają plonom i zwiększają liczbę szkodników.

Jak informuje ТСН: Na Ukrainie obserwuje się tendencję do cieplejszych zim, co ma znaczący wpływ na plonowanie oraz obecność szkodników. Zgodnie z danymi Ukraińskiego Centrum Hydrometeorologicznego, średnia temperatura zimowa wzrosła z -3°C na początku lat 2000. do około +2°C w prognozach na lata 2023–2025.

Dmytro Ludwienko, starszy pracownik naukowy w Departamencie Ekonomiki Produkcji Rolniczej Naukowo-Badawczego Centrum „Instytut Ekonomiki Rolnej”, zauważył, że ocieplenie otwiera nowe perspektywy dla rolników poprzez dłuższy sezon wegetacyjny i możliwość uprawy roślin ciepłolubnych, takich jak bawełna. Jednak negatywnych skutków jest znacznie więcej. Ciepłe zimy przestały pełnić rolę naturalnego regulatora dla pól, co prowadzi do obniżenia poziomu wilgotności gleby. W obwodzie kijowskim, na przykład, opady zimowe zmniejszyły się prawie trzykrotnie — z 100 mm do 30–35 mm.

To z kolei sprzyja wzrostowi przeżywalności szkodników.

„W takich warunkach atmosferycznych wzrasta ryzyko uszkodzenia systemu korzeniowego przy gwałtownych wahaniach temperatury, a cykl życiowy szkodników — stonki ziemniaczanej, szkodnika jedwabnika i innych, które nie giną przez łagodne zimy — się wydłuża” — zauważył Ludwienko.

Sytuację komplikuje wiosenna susza i nieregularne opady. Częściowe rozwiązania mogą obejmować nawadnianie sztuczne, ale istniejąca infrastruktura w dużej mierze jest zniszczona lub znajdowała się na tymczasowo zajętych terytoriach. Najdotkliwiej brakuje w południowych regionach.

„Przykład wpływu wojny i zmian klimatycznych w południowych regionach Ukrainy — Chersoń, Zaporoże, Donbas. Zniszczenie zapory HPP Kachowska, które zrujnowało nawadnianie na obszarze 0,6 mln ha, oraz gwałtowne ocieplenie spowodowały spadek plonów o 30–50% na 1,2 mln ha” — dodał Ołeksandr Zacharczuk, kierownik działu inwestycji i zaopatrzenia materiałowego Naukowo-Badawczego Centrum „Instytut Ekonomiki Rolnej”.

Rolnicy zaczynają szukać wyjścia z tej sytuacji, przestawiając się na wczesne odmiany i uprawy, które lepiej znoszą suszę. Według szacunków specjalistów Naukowo-Badawczego Centrum „Instytut Ekonomiki Rolnej”, polityka rolnicza Ukrainy już właściwie funkcjonuje jako system zarządzania ryzykiem.

Warto również zauważyć, że w rezerwacie Czyste Jedno znowu zauważono lisa — powszechnego drapieżnika, który często występuje przy drogach, poluje na małe gryzonie i unika kamer.

Taki zestaw zmian klimatycznych i ekonomicznych wskazuje, że sektor rolny Ukrainy stoi przed poważnymi wyzwaniami. Rolnicy muszą dostosować się do nowych warunków i szukać skutecznych rozwiązań w zarządzaniu ryzykiem, aby zapewnić stabilność plonów oraz bezpieczeństwo żywnościowe kraju. Aktualna sytuacja wymaga kompleksowego podejścia i współpracy wszystkich uczestników procesu agrarnego, ponieważ problemy, z którymi już się borykali, mogą stać się jeszcze poważniejsze w przyszłości.