Nowe gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy: co oferują Stany Zjednoczone i czy to zadziała.

Jak informuje ТСН: W wyniku ostatnich wydarzeń zginęły trzy osoby, w tym dziecko urodzone w 2021 roku. Sytuacja jest trudna w obwodach rówieńskim, tarnopolskim i chmielnickim, gdzie dostarczanie energii elektrycznej zostało praktycznie całkowicie wstrzymane. Dwie elektrownie jądrowe zmniejszyły produkcję energii elektrycznej. W wielu innych regionach Ukrainy wprowadzono awaryjne harmonogramy wyłączeń prądu. Według informacji z projektu DeepState, siły wroga posunęły się na teren obwodów sumskim i donieckim. Tymczasem amerykańscy przedstawiciele, pełniący rolę pośredników, prowadzą negocjacje z ukraińskimi i rosyjskimi delegacjami w Miami, nie nalegając na "energetyczne" zawieszenie broni proponowane przez Włodzimierza Zełenskiego.

Negocjacje i oczekiwania

Prezydent Ukrainy ma nadzieję uzyskać od przedstawicieli USA informacje o postępie ich negocjacji z rosyjską stroną. Wcześniej Amerykanie już omawiali podobne kwestie z ukraińską delegacją, która wróciła do Kijowa. Według Zełenskiego istnieje 20 punktów planu, opracowanych wspólnie z europejskimi partnerami. Choć nie wszystko w tym planie jest idealne, to jednak on istnieje. Prezydent Finlandii Alexander Stubb uważa, że do zawarcia umowy pokojowej zostało tylko 5% najtrudniejszych pytań. Minister spraw zagranicznych Niemiec Johannes Vadeful podkreślił możliwość terytorialnych ustępstw ze strony Ukrainy w ramach umowy pokojowej, jeśli będą one poparte wiarygodnymi gwarancjami bezpieczeństwa, chociaż prezydent Zełenski wielokrotnie temu zaprzeczył.

Gwarancje bezpieczeństwa dotyczą tego, co Stany Zjednoczone i Europa są gotowe zapewnić, aby zapobiec dalszemu posunięciu Rosji oraz atakom rakietowo-dronowym, a także w celu ochrony Ukrainy przed nową pełnoskalową inwazją. TCN.ua zebrało informacje na temat tego, co jest omawiane w kontekście negocjacji dotyczących "pokojowego" planu Trump-Putin.

Memorandum budapeszteńskie

Wiadomo, że w 1994 roku Ukraina zrezygnowała z znacznego arsenału nuklearnego na mocy memorandum budapeszteńskiego w zamian za gwarancje bezpieczeństwa od USA, Wielkiej Brytanii i Rosji. Z czasem do sygnatariuszy dołączyły Francja i Chiny. Pomimo licznych argumentów, dlaczego memorandum nie ma mocy prawnej, fakt pozostaje faktem: kraje-gwaranci nie wypełniły swoich zobowiązań. Podczas przesłuchań w Senacie w 2014 roku Marco Rubio, wtedy senator, przypomniał kolegom, jak Ukraina zrezygnowała z broni nuklearnej w zamian za gwarancje bezpieczeństwa, których nigdy nie otrzymała.

"Jaką lekcję, według was, daje ten przypadek? Myślę, że przesłanie dla wielu narodów na świecie to – być może, nie możemy już polegać na obietnicach bezpieczeństwa udzielonych przez wolny świat. Może czas zacząć dbać o siebie na własną rękę" – mówił w 2014 roku Rubio.

Po 11 latach na stanowisku sekretarza stanu, Rubio już nie wspomina o gwarancjach USA dla Ukrainy. Były sekretarz generalny NATO Jens Stoltenberg w swoich wspomnieniach przyznał, że wsparcie Ukrainy przez sojuszników od 2014 roku było niewystarczające z obawy przed sprowokowaniem Rosji.

Dyskusja na dziś

Na podstawie raportu sekretarza Rady Bezpieczeństwa Narodowego Rustema Umierowa oraz szefa Sztabu Generalnego Andrieja Hnatowa, którzy wrócili z Miami, Włodzimierz Zełenski poinformował o przygotowaniu kilku dokumentów, w tym dotyczących gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy. Wiadomo również, że Waszyngton przekazał Kijowowi projekt umowy o gwarancjach bezpieczeństwa, analogiczny do artykułu 5 NATO, zgodnie z którym "atak na jednego – to atak na wszystkich". Ta kwestia jest intensywnie omawiana, jednak akcent kładziony jest na możliwe terytorialne ustępstwa ze strony Ukrainy.

Wojska NATO w Ukrainie

Jeśli Stany Zjednoczone naprawdę są gotowe zapewnić Ukrainie gwarancje bezpieczeństwa na wzór artykułu 5 NATO, może to oznaczać wysłanie amerykańskich żołnierzy na Ukrainę w przypadku rosyjskiej agresji. Jednak z Waszyngtonu nadchodzą sygnały, że amerykańskich żołnierzy nie będzie na terytorium Ukrainy.

Kraje europejskie, takie jak Francja, Wielka Brytania i Niemcy, mogą wysłać swoje wojska, jednak będzie to możliwe tylko po ustanowieniu reżimu zawieszenia ognia.

Konstruktywne pomysły

Ekspert M. Kanchian zauważa, że brak jasnego rozwiązania dotyczącego gwarancji bezpieczeństwa komplikuje sytuację. Według ekspertów, gwarancje bezpieczeństwa, które mogłyby stać się uniwersalne, to bardzo skomplikowane zagadnienie, szczególnie w kontekście postawy Rosji wobec zachodnich wojsk w Ukrainie.

"Dlatego najkonstruktywniejszą ideą teraz jest „niebiański tarcz” lub zintegrowana strefa ochrony powietrznej" – uważa Andreas Umland.

W ten sposób kwestia wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy pozostaje otwarta i wymaga starannego, konstruktywnego podejścia ze strony społeczności międzynarodowej. Dla Ukrainy ważne jest uzyskanie wsparcia i ochrony swoich interesów na poziomie międzynarodowym, ponieważ zagrożenie ze strony agresora pozostaje poważne i aktualne.